Bir Öğrenme Güçlüğü: Disleksi

     BİR ÖĞRENME GÜÇLÜĞÜ : DİSLEKSİ

Öğrenme bozukluğu; dinleme, konuşma , okuyup yazma, imla, muhakemede bulunma ve matematiksel beceri eksikliği olarak ifade edilmektedir. Disleksi  Avrupa Disleksi Derneği tarafından şöyle tanımlanmıştır,” okuma, heceleme ve yazma becerilerini edinmede nörolojik kökenli bir farklılıktır”. Disleksi, kişinin normal veya üstün zeka düzeyinde olmasına rağmen okuma, yazma ve dil becerilerinde problem yaşamasına sebep olan bir özel öğrenme bozukluğudur.

           Doğum öncesi annenin geçirebileceği enfeksiyonlar, ilaç alımları ve yetersiz beslenmesi; doğum esnasında ya da sonrasında görülen bazı sorunlar ( zor doğumlar, kordon dolanması, plasenta-kordon bozuklukları, doğum travmaları, bebeğin doğumdan sonra uzun süre nefessiz kalması, erken doğum, düşük ağırlıklı doğum, annenin hamileliğinde gebelik toksemisi denen rahatsızlığı geçirmesi, bebekte uzayan sarılık gözlenmesi, tekrarlayan kulak iltihapları, menenjit ve kansızlık ) da bu duruma eşlik edebilmektedir. Ayrıca kalıtsal da olabilmektedir.

           Disleksi’de sık rastlanan bulgular: 
           Okuma güçlüğü olan bu çocukların konuşma akıcılıklarında bozukluk, kısıtlı sözcük dağarcığı, uygun sözcüğü- kavramları seçmede (“yarın geldim, dün geleceğim” gibi) ve gramer sorunları olabildiği gözlenmiştir. Sözcükleri öğrenme ve hatırlamada sorunlar yaşama, bazı harfleri ayna görüntüleri şeklindeki benzerleri şeklinde kullanma (örneğin 6 yerine 9; b yerine d ya da u yerine n gibi) bazı sayıların yerine ayna görüntüleri şeklini kullanma (38 yerine 83 gibi) görülebilmektedir. Yalnız dikkat edilmesi gereken şey bu türden ayna görüntüsü stilinde yazı yazmanın, yazmayı öğrenirken başlangıçta her çocukta görülebileceğidir. Ancak bu normalden daha uzun sürerse disleksiye ait bir özellik haline gelebilir. Bu zorluğa, matematik öğrenme bozukluğu (diskalkuli) ve diğer öğrenme bozuklukları (yazı yazma sorunları-disgrafi gibi) da eşlik edebilmektedir. Zaman zaman dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu , davranım bozuklukları ve depresyon da bu durumla bir arada bulunabilmektedir.

      BELİRTİLERİ;
  Okul Öncesi Dönemde:

  • Konuşmada gecikme görülebilir.
  • Birbirine yakın heceli kelimelerde sesler karıştırılır. (“Su” yerine “bu” gibi)
  • Ayakkabıların bağlanmasında sıklıkla başarısızlık yaşanır.
  • Sağ – sol sıklıkla karıştırılır.
  • Bir iş yapılırken her iki el de kullanılır, kullanılacak el konusunda belirgin bir seçim yapılamaz.
  • Zaman ve yön kavramları sıklıkla birbirine karıştırılır.

     Okul Döneminde:

  • Okuma geç ve zor öğrenilir.
  • Yavaş ve hatalı okunur.
  • Yazı bozuklukları çok görülür.
  • Matematikte güçlük çekilir.
  • Çarpım tablosunu öğrenememe görülür.
  • d ile b, p ile b harflerini karıştırılır.
  • Okuduğunu anlamada sorun yaşanır.
  • Okurken sık sık harfler karıştırılır. (“dağ” yerine “bağ”, “sal” yerine “şal” vb)
  • Harflerin sırası karıştırılır. (“kız” yerine “zık” veya “ızk” gibi)
  • Benzer kelimeler birbirine karıştırılır. (“incir” yerine “zincir”, “en” yerine “ne” vb)
  • Ayna imajı ile ters olarak yazma
  • Bazı kelimeler yanlış hecelenir, hece atlanır, heceler tersten okunur – yazılır.
  • Sesli okuma sırasında vurgulamalar inişli – çıkışlı olur ve noktalama işaretleri görülmez.
  • Dil problemleri görülebilir
  • Kelimeler çok yer kaplayacak şekilde aralıklı veya birbirine çok bitişik yazılır.
  • Dikkat dağınıklığı veya erken unutma görülebilir
  • Geç ve yavaş yazılır.
  • Şekiller, semboller ve işaretler tersten algılanır ve yazılır. ( “+” yerine “x” kullanma gibi )
  • Yazılı sınavlarda, sözlü sınavlara oranla daha fazla zorlanılır.
  • Zamanı kullanma, kavrama ve söylemede zorluk yaşanabilir
  • Birden fazla işlem gerektiren problemlerde sorun yaşanabilir.
  • Soyut kavramları algılamada zorluk yaşanabilir
  • Organize etme, sentez ve analiz etmede güçlük yaşanabilir
  • Görsel ve işitsel algıda yavaşlık söz konusudur.
  • Motor koordinasyon sorunları yaşanır.

      Disleksi olan  çocuk ve gençler bu özelliklerin tümünü taşımayabilir. Her biri farklı sayıda, farklı yoğunlukta bu belirtileri gösterebilir..

 

 

 

Spread the love
yayınlanan
Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir